projekt koła miłośników
ziemi bukowińskiej w berdiańsku na ukrainie południowo - wschodniej
pod patronatem towarzystwa

Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Bukowińskie Spotkania Naukowe. Inni wśród Swoich”

" " 28.06.2014

W dniach 19-21 czerwca 2014 roku w Ośrodku Kultury w Jastrowiu odbyła się Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Bukowińskie Spotkania Naukowe. Inni wśród Swoich”. Konferencję zorganizowały: Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk, Instytut Socjologii Uniwersytetu Zielonogórskiego, Fundacja Slawistyczna, Regionalne Centrum Kultury w Pile „Fabryka Emocji” oraz Urząd Gminy i Miasta Jastrowie. Wydarzenie to było dofinansowane przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Już po raz dwudziesty piąty Regionalne Centrum Kultury w Pile „Fabryka Emocji” zorganizowało w Jastrowiu Międzynarodowy Festiwal Folklorystyczny „Bukowińskie Spotkania”. Od 1999 roku festiwal odbywa się na Bukowinie (w Rumunii i na Ukrainie), od roku 2000 na Węgrzech i od 2008 - na Słowacji. W bieżącym roku wydarzenia festiwalowe będą mieć miejsce również w Mołdawii.

" "

Konferencja nawiązuje tytułem do nazwy festiwalu bukowińskiego i wpisuje się w cykl międzynarodowych spotkań naukowych poświęconych problematyce bukowińskiej, jakie odbywają się od 1992 roku w Jastrowiu. Była to już siódma konferencja z cyklu, którego inicjatorem był prof. Kazimierz Feleszko – językoznawca urodzony w Czerniowcach, który prawie całe swe życie spędził poza Bukowiną – na Dolnym Śląsku w Polsce.

Tegoroczna konferencja została zorganizowana w roku obchodów trzech jubileuszy: 60-lecia Instytutu Slawistyki Polskiej Akademii Nauk, 25-lecia Międzynarodowego Festiwalu Folklorystycznego „Bukowińskie Spotkania” oraz 20-lecia Instytutu Socjologii Uniwersytetu Zielonogórskiego. W tym roku organizatorzy poddali badaniom i dyskusji nie tylko fenomen wielokulturowości w Europie Środkowej i regionu Bukowiny (co już niejednokrotnie było przedmiotem innych opracowań i spotkań naukowych), lecz również jedno ze zjawisk społeczno-kulturowych wyrastających z tradycji Bukowiny – festiwal bukowiński.

Celem konferencji było poddanie interdyscyplinarnej dyskusji problematyki funkcjonowania człowieka – zarówno jednostek jak i grup społecznych – w sytuacji zróżnicowania kulturowego. W związku z tym do głównych problemów zaproponowanych przez organizatorów należały:

  • doświadczanie Inności i reagowanie na Inność – przykłady sytuacji historycznych i współczesnych (również z Europy Środkowej i Południowej),
  • dawne i współczesne wyznaczniki Inności i swojskości,
  • możliwości przezwyciężania poczucia „obcości” i przykłady działań skierowanych na pokonywanie szeroko rozumianych barier kulturowych, przy jednoczesnym zachowaniu własnej tożsamości,
  • marginalizacja i wykluczenie społeczne, stygmatyzacja „Innego” i możliwości przeciwdziałania temu zjawisku,
  • migracje i ruchliwość społeczna oraz ich społeczno-kulturowe konsekwencje (w tym ich odzwierciedlenie w literaturze i sztuce),
  • rozwój indywidualizmu a tradycyjny kolektywizm w kontekście współczesnych problemów życia społecznego wynikającego ze zróżnicowania kultur,
  • możliwości stosowania działań animacyjnych i edukacyjnych dla kształtowania ładu społecznego (w tym oddziaływanie poprzez wydarzenia artystyczne, literaturę i sztukę).

Podczas konferencji wygłoszonych zostało 36 referatów. Obrady przebiegały według podziału na trzy panele:

Dawna i współczesna Bukowina, Bukowińczycy i ich kultura Fenomen festiwalu bukowińskiego jako zjawiska wielokulturowego i transgranicznego Fenomen wielokulturowości w Europie – przykłady integracji i konfliktu na styku kultur

" "

W konferencji wzięło udział 41 naukowców i młodych badaczy z Niemiec, Polski, Rumunii, Ukrainy i Węgier, reprezentujących różne instytucje: Uniwersytet w Czerniowcach, Uniwersytet w Suczawie, Instytut Bukowiński w Augsburgu, Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet Jagielloński, Uniwersytet Wrocławski, Uniwersytet Szczeciński, Uniwersytet Śląski, Uniwersytet Toruński, Uniwersytet Zielonogórski, Wyższą Szkołę Gospodarstwa Wiejskiego, Polską Akademię Nauk. Referaty przygotowali: Alina Bruja, Radu Bruja, Cristina Csibi, Maryna Fedoriuk, Luzian Geier, Joanna Gorzelana, Adam Gałkowski, Anna Jorroch, Eugeniusz Kłosek, Irena Kotowicz-Borowy, Ortfried Kotzian, Oleksander Kożelanko, Georgij Kożelanko, Helena Krasowska, Irena Machaj, Nela Malko, Manuela Miron, Carola Neidhardt, Krzysztof Nowak, George Ostafi, Tomasz Pełszyk, Florin Pintescu, Magdalena Pokrzyńska, Maria Porczuk, Harieta Sabol, Tetjana Tatarczuk, Paulina Wichniewicz, Serhij Hakman, Daniel Hrenciuk, Natalia Kolesnyk, Jarosław Redkwa, Ioana Scridon, Maria Skab, Marian Skab, Aleksander Smoliński, Karina Stempel-Gancarczyk, Inna Strileć, Władysław Strutyński, Ludmiła Strutyńska-Struk, Jarosław Wąsowicz, Anna Zielińska.

Konferencja miała charakter interdyscyplinarny. Reprezentowane były m. in. takie dyscypliny naukowe jak: historia, językoznawstwo, socjologia, antropologia, politologia. Uczestnikami konferencji byli naukowcy, jak również praktycy społeczni (pedagodzy, animatorzy kultury, samorządowcy, działacze społeczni). W dyskusjach wzięli między innymi udział: Zbigniew Kowalski, Dyrektor Międzynarodowego Festiwalu Folklorystycznego „Bukowińskie Spotkania”, Gerwazy Longher, poseł do Parlamentu Rumuńskiego, Cazimir Longher, Wiceprezes Związku Polaków w Rumunii, Michael Jaros, poseł USA.

" "

Jednym z ważnych założeń merytorycznych konferencji było umożliwienie podzielenia się przemyśleniami przedstawicielom różnych dyscyplin i metod interpretacyjnych, reprezentantom różnych środowisk, instytucji i krajów środkowoeuropejskich. Organizatorzy planowali zderzyć ze sobą dwie perspektywy: naukowo-badawczą z praktyczną w celu zbliżenia środowiska naukowego ze środowiskiem osób aktywnie kształtujących rzeczywistość społeczną w Europie Środkowej (integracja tych środowisk oraz implementacja wyników humanistycznych badań naukowych do działań podejmowanych przez władze lokalne, działaczy społecznych, nauczycieli, animatorów życia kulturalnego).

Bardzo ważnym elementem idei konferencji był pomysł, by w planowanym przedsięwzięciu wzięli udział przedstawiciele różnych kategorii wiekowych (tak doświadczeni naukowcy jak i młodzi badacze oraz studenci) wywodzący się z różnych środowisk etnicznych i zawodowych.

Zasadnicza część konferencji była przeznaczona na prezentacje referatów poświęconych problematyce bukowińskiej (Bukowina i festiwal bukowiński) – wyników indywidualnej działalności naukowo-badawczej gości zaproszonych na konferencję.

Uczestnicy konferencji mogli uczestniczyć w XXV Międzynarodowym Festiwalu Folklorystycznym „Bukowińskie Spotkania” – wielkim, barwnym widowisku w wykonaniu kilkudziesięciu zespołów tanecznych i wokalno-muzycznych, reprezentujących kulturę ludową wszystkich grup etnicznych historycznej Bukowiny, przybywających od 25 lat do Jastrowia, by przypomnieć niepowtarzalną jedność bukowińskiej różnorodności kulturowej. Umiejętność pokojowej współpracy pomimo różnic dzielących ludzi jest ważna zawsze, w każdej sytuacji historycznej; nabiera szczególnego znaczenia w kontekście ostatnich wydarzeń na Ukrainie.

Bardzo dziękujemy wszystkim uczestnikom konferencji za przyjęcia naszego zaproszenia, przygotowanie interesujących referatów oraz za współtworzenie wspaniałej, serdecznej atmosfery podczas obrad i poza salą konferencyjną.

Helena Krasowska (Instytut Slawistyki PAN)
Magdalena Pokrzyńska (Instytut Socjologii Uniwersytetu Zielonogórskiego)